­Հան­գիստ՝ ըն­կե­րու­հի Ժէր­մէն-Աղաւնի­ Իսպիրեանի

1
1857

­Նոր ­Տա­րո­ւան ա­ռա­ջին օ­րե­րուն, յու­նա­հա­յու­թիւ­նը կորսն­ցուց իր ար­ժա­նա­ւոր դէմ­քե­րէն ըն­կե­րու­հի Ժէր­մէն-Ա­ղաւ­նի­ Իս­պի­րեա­նը։
­Հայ ­Յե­ղա­փո­խա­կան ­Դաշ­նակ­ցու­թեան ­Յու­նաս­տա­նի հա­ւա­տա­ւոր ան­դամ­նե­րէն էր ըն­կե­րու­հի ­Ժէր­մէն, որ թէ՛ ­Թե­սա­ղո­նի­կէի եւ թէ Ա­թէն­քի մէջ իր գոր­ծուն մաս­նակ­ցու­թիւ­նը բե­րած էր ազ­գա­յին-կու­սակ­ցա­կան եւ միու­թե­նա­կան-հա­սա­րա­կա­կան մեր կեան­քին՝ մշա­կու­թա­յին, կրթա­կան թէ բա­րե­սի­րա­կան ծա­ռա­յու­թեան մար­զե­րէն ներս։
­Հան­գու­ցեա­լի թաղ­ման եւ յու­ղար­կա­ւո­րու­թեան ա­րա­րո­ղու­թիւ­նը տե­ղի ու­նե­ցաւ­ Չո­րեք­շաբ­թի՝ 4 ­Յու­նո­ւար 2017ին, ­Թե­սա­ղո­նի­կէի Ս. Աս­տո­ւա­ծա­ծին ե­կե­ղեց­ւոյ մէջ։ ­Ներ­կայ էին հան­գու­ցեա­լին ըն­տա­նի­քը, հա­րա­զատ­նե­րը, բա­րե­կամ­ներն ու ըն­կեր­նե­րը: ­Ներ­կայ էին նաեւ ­Թե­սա­ղո­նի­կէի Ս. Աս­տո­ւա­ծա­ծին ե­կե­ղեց­ւոյ ­Թա­ղա­յին ­Խոր­հուր­դի ան­դամ­նե­րը, ­Թե­սա­ղո­նի­կէի ­Հայ ­Յե­ղա­փո­խա­կան ­Դաշ­նակ­ցու­թեան կու­սակ­ցա­կան մար­մի­նը՝ իր ամ­բողջ կազ­մով եւ բո­լոր միու­թիւն­նե­րու ներ­կա­յա­ցու­ցիչ­նե­րը:
­Դամ­բա­նա­կան խօսք ար­տա­սա­նեց ­Թե­սա­ղո­նի­կէի Ս. Աս­տո­ւա­ծա­ծին ե­կե­ղեց­ւոյ հո­գե­ւոր հո­վիւ Սմբատ Վրդ. ­Սա­պուն­ճեան, որ ը­սաւ.-

«­Սի­րե­լի հա­ւա­տա­ցեալ ժո­ղո­վուրդ,
«Այ­սօր այս Ս. Ե­կե­ղեց­ւոյ կա­մար­նե­րուն ներ­քեւ հա­ւա­քո­ւած ենք՝ մեր հրա­ժեշ­տը տա­լու նո­րոգ հան­գու­ցեալ Ժէր­մէն-Ա­ղաւ­նի­ Իս­պի­րեա­նին։
«­Ցա­ւա­լի ի­րա­կա­նու­թիւն մըն է, որ կ’ապ­րինք այս պա­հուն։ ­Մարդ­կա­յին բա­նա­կու­թիւ­նը իր ժա­մա­նա­կը առ­նե­լով կը հա­մո­զո­ւի կա­տա­րո­ւած դէպ­քին, այդ բա­նա­կա­նու­թեան վրայ նաեւ կը ներ­գոր­ծէ մեր ու­նե­ցած հա­ւատ­քը առ Աս­տո­ւած, որ մեզ հաս­տատ կը պա­հէ՝ թէ այս ժա­մա­նա­կա­ւոր աշ­խար­հը պատ­րաս­տու­թիւնն է յա­ւի­տե­նա­կան կեան­քին, ուր մարդ հե­ռա­նա­լով մարդ­կա­յին ցա­ւե­րէն, վիշ­տե­րէն, նե­ղու­թիւն­նե­րէն եւ ձա­խոր­դու­թիւն­նե­րէն, կ’ապ­րի ա­զատ, յա­ւի­տե­նա­կան ե­րա­նու­թեան մէջ։
«Ա­հա­ւա­սիկ այ­սօր հան­գու­ցեա­լը կ’ար­ժա­նա­նայ այդ յա­ւի­տե­նա­կան ե­րա­նու­թեան։
«Ժէր­մէն-Ա­ղաւ­նի­ Իս­պի­րեա­ն՝ ա­նուն մը, որ մեր կեան­քե­րուն մէջ հետք ձգած է, իր սէ­րը իր ազ­գին եւ իր հա­մայն­քին հան­դէպ սա­տար հան­դի­սա­ցաւ իր փայ­լուն կեան­քին եւ իր ա­ռա­քի­նի մարդ­կա­յին ար­ժէք­նե­րուն։ Իր պա­տա­նե­կան եւ ե­րի­տա­սար­դա­կան տա­րի­նե­րուն, ան լայ­նօ­րէն ծա­ռա­յեց հա­մայն­քէն ներս ու իր ազ­գա­յին դի­մա­գի­ծը կազ­մա­ւո­րեց կու­սակ­ցու­թեան յար­կին տակ՝ օ­րի­նակ հան­դի­սա­նա­լով ա­պա­գայ սե­րունդ­նե­րուն։
«Ա­ւե­լի քան 27 տա­րի­ներ ապ­րե­ցաւ ­Թե­սա­ղո­նի­կէի մէջ, ուս­ման հա­մար գտնո­ւե­ցաւ Ա­մե­րի­կա եւ ա­պա վե­րա­դար­ձաւ, որ­պէս ու­սու­ցիչ դաս­տիա­րա­կե­լով սե­րունդ­ներ, այ­սօր մենք այս­տեղ բո­լորս կը վկա­յենք, թէ իր հա­մայն­քա­յին կեան­քը լե­ցուն էր բա­րե­գոր­ծու­թիւն­նե­րով։
«50 տա­րի­ներ ապ­րե­ցաւ Ա­թէն­քի մէջ, ուր ան դպրո­ցի ու­սում­նա­կան խոր­հուր­դի ան­դամ ըլ­լա­լով՝ շա­րու­նա­կեց իր ա­ռա­քե­լու­թիւ­նը։ ­Նաեւ՝ ­Հա­մազ­գա­յի­նի Շր­ջա­նա­յին ­Վար­չու­թեան եւ մաս­նա­ճիւ­ղի ան­դամ դառ­նա­լով՝ իր լու­ման դրաւ որ­պէս ծա­ռայ հայ ազ­գին։
«­Ժէր­մէն Իս­պի­րեա­նը ան­դամ էր ­Հայ ­Կա­պոյտ ­Խա­չի եւ իր քրոջ՝ ­Թա­գու­հի-­Նի­նի ­Ռոտ­րի­կէզ Իս­պի­րեա­նի հետ մաս­նակ­ցու­թիւն բե­րած է ու­սում­նա­կան ծրա­գիր­նե­րուն։ Ան նիւ­թա­պէս հաս­տա­տած է «Իս­պի­րեան մրցա­նակ»ը, որ 4 տա­րի տրո­ւե­ցաւ ­Յու­նաս­տա­նի հա­մալ­սա­րա­նի մուտ­քի քննու­թիւն­նե­րուն ա­մե­նա­բարձր նի­շով յա­ջո­ղած հա­յոր­դիին։
­Հան­գու­ցեա­լը այ­սօր կը միա­նայ բո­լոր այս հա­մայն­քի զա­ւակ­նե­րուն, ո­րոնք մե­զի հրա­ժեշտ տա­լով՝ մեկ­նե­ցան, տեղ պատ­րաս­տե­լու յա­ւի­տե­նա­կա­նու­թեան մէջ։ Այ­սօր մենք պէտք է մխի­թա­րո­ւինք Ս. ­Հո­գիով եւ հան­գու­ցեա­լին օ­րի­նա­կին հե­տե­ւե­լով՝ ապ­րինք մեր կեան­քը պատ­րաս­տե­լով նոր ­Ժէր­մէն­ներ, ո­րոնք նոյն ո­գիով տո­գո­րո­ւած պի­տի ծա­ռա­յեն հայ ազ­գին։
«­Սի­րե­լի հա­ւա­տա­ցեալ­ներ, յա­նուն յու­նա­հա­յոց թե­մի բա­րե­ջան ա­ռաջ­նորդ ­Խո­րէն Արք. ­Տող­րա­մա­ճեա­նի, ­Թե­սա­ղո­նի­կէի Ս. Աս­տո­ւա­ծա­ծին ե­կե­ղեց­ւոյ ­Թա­ղա­կան ­Խոր­հուր­դի ա­տե­նա­պե­տին եւ ան­դամ­նե­րուն, մեր բո­լոր միու­թիւն­նե­րու ներ­կա­յա­ցու­ցիչ­նե­րուն՝ կու­գամ իմ խո­րին ցա­ւակ­ցու­թիւն­ներս յայտ­նե­լու հան­գու­ցեա­լի ըն­տա­նի­քին, հա­րա­զատ­նե­րուն ու բա­րե­կամ­նե­րուն՝ ա­ղօ­թե­լով առ բարձ­րեալն Աս­տո­ւած, որ յի­շեալ հան­գու­ցեա­լին հո­գին ար­ժա­նաց­նէ երկն­քի ար­քա­յու­թեան եւ մեզ բո­լո­րիս պար­գե­ւէ Ս. ­Հոգ­ւոյն անս­պառ մխի­թա­րու­թիւ­նը։ Այժմ եւ միշտ եւ յա­ւի­տեանս յա­ւի­տե­նից. Ա­մէն»։
Ա­պա՝ ­Թե­սա­ղո­նի­կէի հա­յոց գե­րեզ­մա­նա­տան մէջ, ըն­կե­րու­հի ­Ժէր­մէ­նի ան­կեն­դան մար­մի­նը հո­ղին յանձ­նե­լու հա­մար հա­ւա­քո­ւած սգա­կիր­նե­րուն ուղ­ղե­լով իր խօս­քը, ընկ. Ա­ւե­տիս Ա­ւե­տի­սեան ­Դաշ­նակ­ցու­թեան ա­նու­նով ար­տա­սա­նեց հրա­ժեշ­տի հա­կիրճ խօսք մը.-

«­Սի­րե­լի ըն­կե­րու­հի ­Ժէր­մէն,
«Ա­հա­ւա­սիկ քեզ խոր վշտով կը յանձ­նենք հո­ղին՝ յի­շե­լով բո­լոր այն դէպ­քերն ու յի­շա­տակ­նե­րը, ուր դուն ներ­կայ էիր որ­պէս հայ եւ մա­նա­ւանդ որ­պէս կու­սակ­ցա­կան։
­Դա­լար տա­րի­նե­րուդ Ե­րի­տա­սար­դա­կա­նի խում­բին մաս կազ­մե­լէ ետք միա­ցար մեր շար­քե­րուն, ­Հայ ­Յե­ղա­փո­խա­կան ­Դաշ­նակ­ցու­թեան ուխ­տը կա­տա­րե­լով եւ ա­նոր նպա­տա­կին հա­մար աշ­խա­տե­լով։
«­Քու կա­տա­րած ազ­գա­յին բա­րե­գոր­ծու­թիւն­ներդ ան­հա­մար են, դժո­ւար է բո­լորն ալ յի­շել, ո­րով­հե­տեւ բազ­մա­թիւ են, բայց հա­ւա­տայ, որ յի­շա­տակդ ըն­կե­րու­հի ­Ժէր­մէն յա­ւի­տեան պի­տի մնայ։
«­Հո­ղը թե­թեւ ըլ­լայ, եւ շի­րի­միդ լոյս՝ սի­րել ըն­կե­րու­հի ­Ժէր­մէն»։

  • Vahram Kazhoyan

    Ցավակցում եմ: Անձամբ ծանոթ լինելով տիկին Իսպիրյանի հետ և համագործակցելով զանազան առիթներով, այս տխուր լուրը մեզ խորը ցավ պատճառեց: Թող Աստված լուսավորի նրա մեծ հոգին: